Thực trạng sản xuất và kinh doanh hoa kiểng tại Đồng Tháp

  1. Thực trạng sản xuất và kinh doanh hoa kiểng tại Đồng Tháp:

Đồng Tháp là tỉnh thuộc vùng Đồng bằng sông Cửu Long, hàng năm được phù sa từ 2 con sông (sông Tiền và sông Hậu) bồi đắp nên rất thuận lợi cho hoa kiểng phát triển, có 2 bến cảng Cao Lãnh và Sa Đéc nằm bên bờ sông Tiền giúp vận chuyển hàng hóa thuận tiện đến biển Đông và nước bạn Campuchia, với các tuyến quốc lộ 30, 54 và 80 đi qua, cùng với các tuyến N1, N2, cầu Cao Lãnh và Vàm Cống sẽ mở ra cho Đồng Tháp một cơ hội giao thương với các tỉnh ĐBSCL và thành phố Hồ Chí Minh, kết nối với sân bay Cần Thơ rất thuận lợi để vận chuyển hoa kiểng đi các nước.

Diện tích trồng hoa kiểng của Đồng Tháp trên 1.000 ha, tập trung tại TP. Sa Đéc, TP. Cao Lãnh, TX. Hồng Ngự, Lai Vung, Lấp Vò …. Riêng TP.Sa Đéc chiếm diện tích đáng kể 507 ha, chủ yếu ở phường Tân Quy Đông 275 ha, xã Tân Khánh Đông 145 ha; với 2.300 hộ tham gia sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, việc tiêu thụ hoa kiểng vẫn phụ thuộc vào thương lái và vào dịp tết cổ truyền là chính.

Theo đánh giá sơ bộ, hiện tại Đồng Tháp có trên 2.000 chủng loại hoa kiểng, đa dạng về hình dạng và màu sắc hoa, bao gồm:

– Nhóm hoa: hoa hồng, cúc, tiểu la lan, huệ, vạn thọ, mào gà, mười giờ, hướng dương, cát tường, trạng nguyên, thạch thảo, cẩm chướng, sống đời kép, hồng môn, hoa giấy, hoa khế, bụp thái, bằng lăng Thái, hoa trang, trang leo, phong lan, sen, súng …;

– Nhóm kiểng lá: vạn lộc, phú quý, ngọc ngân, thịnh vượng, vạn niên thanh, 7 sắc cầu vòng, thanh tâm, đại phú gia, đại đế, may mắn, đuôi công, vĩ cầm, lưỡi hỗ, lưỡi phụng, lưỡi mèo, dứa kiểng, dứa diễm phúc, huyết dụ, mắc nai, mắt nhung, lá gấm, cỏ lan chi, cẩm thạch…;

– Nhóm kiểng công trình và Bonsai: mai vàng, mai chiếu thủy, nguyệt quế, hạnh, cần thăng, kim quí, hồng lộc, lộc vừng, gừa, sộp, khế, sơn tùng, vạn niên tùng, ngọa tùng, bằng lăng tím, bò cạp vàng, ắc ó, cau, trúc, phượng vĩ, kè bạt, bướm hồng, osaka vàng, đỏ, sò đo cam….;

Ngoài ra, những giống hoa ôn đới như: Thu hải đường, Đỗ quyên, Nho thân gỗ, Ly li, Trà My, dưa kiểng Pepino,… cũng được nông dân tuyển chọn du nhập và nhân nhanh. Đặc biệt, Đồng Tháp có mô hình trồng hoa chậu trên giàn ở vùng đất ngập nước vào mùa lũ.

                  Tạo dáng cúc mâm xôi          Không đụng hàng – Nét độc đáo của làng hoa Sa Đéc

 

Việc thu thập, tuyển chọn, du nhập các giống hoa kiểng mới chỉ tập trung đầu mối từ Trung tâm UDNNCNC Đồng Tháp, Cty TNHH Hoa lan Ngọc Tú cùng một số cơ sở sản xuất, kinh doanh hoa kiểng tại làng hoa Sa Đéc thông qua “đánh lẻ” các chuyến tham quan học tập nước ngoài, từ một ít nông dân “lặn lội” qua Thái Lan, Campuchia, Đài Loan, Nhật bản thầm lặng mang về, chưa có một liên kết chặt chẻ nào với Doanh nghiệp kinh doanh giống ở nước ngoài.

Năm 2017, Làng hoa Sa Đéc cung ứng ra thị trường trên 2 triệu giỏ hoa, trong đó cúc mâm xôi trên 200 ngàn giỏ, hồng các loại trên 300 ngàn giỏ, cúc các loại trên 100 ngàn giỏ. Tổng số cơ sở kinh doanh hoa kiểng tại TP.Sa Đéc là 50 cơ sở, tập trung ở phường Tân Qui Đông; số doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực hoa kiểng là 9 doanh nghiệp; số hợp tác xã và tổ hợp tác hoa kiểng là 8 (01 hợp tác xã, 7 tổ hợp tác) cùng với 02 Hội quán: “Hội quán làng hoa ” và “Tôi yêu màu tím”.

        Làng hoa Sa Đéc – Trồng hoa chậu trên giàn

Ngày nay, ngày càng có nhiều giống hoa kiểng mới được nông dân mang về từ nước ngoài (Thái Lan, Israel, Đài Loan, Hà Lan …) làm phong phú đa dạng các giống hoa của tỉnh. Từ năm 2014, Tỉnh đã thành lập Trung tâm ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao, là nơi nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ cao vào sản xuất hoa kiểng, đồng thời nhân giống và cung cấp các giống hoa kiểng in-vitro phục vụ nhu cầu trong và ngoài tỉnh.

Những năm gần đây, Đồng Tháp vươn lên đứng tốp đầu cả nước về chỉ số năng lực cạnh tranh (PCI) cấp tỉnh, mở ra triển vọng mới trong việc thu hút đầu tư, phát triển sản xuất, kinh doanh. Làng hoa Sa Đéc được bình chọn là một trong 10 làng hoa được yêu thích nhất Việt Nam và là một trong 6 điểm du lịch trọng điểm của tỉnh theo Đề án phát triển du lịch Đồng Tháp giai đoạn 2015 – 2020. Thành phố Sa Đéc đã ký biên bản ghi nhớ về tăng cường quan hệ hợp tác hữu nghị với thành phố Emmem – Vương quốc Hà Lan trên nhiều lĩnh vực như: kinh tế, nông nghiệp công nghệ cao và đang kêu gọi các doanh nghiệp, công ty về đầu tư phát triển kinh doanh dịch vụ hoa kiểng. Chính nhờ sự năng động của lãnh đạo Tỉnh nên những năm gần đây đã tăng cường kêu gọi hợp tác đầu tư phát triển hoa kiểng từ các nước có kinh nghiệm, kỹ thuật cao trong sản xuất và kinh doanh hoa kiểng như: Hà Lan, Israel, Nhật bản, Đài Loan, Hàn Quốc … nhằm tiếp nhận quy trình kỹ thuật sản xuất và giống hoa kiểng mới, những kinh nghiệm trong quản lý và kinh doanh hoa kiểng.

Xác định hoa kiểng là một trong năm ngành hàng chủ lực trong đề án tái cơ cấu nông nghiệp của tỉnh, thời gian qua Đồng Tháp đã tập trung đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng cho phát triển làng hoa Sa Đéc: triển khai xây dựng tuyến đường cảnh quan cặp sông Tiền như cầu tàu, bến tàu đón khách du lịch bằng đường thuỷ; hình thành chợ đầu mối hoa kiểng, hoàn thiện hạ tầng giao thông đường hoa, vườn hoa, làng hoa Tân Quy Đông; xây dựng hoàn chỉnh khu sản xuất kinh doanh hoa kiểng; đầu tư phát triển làng bột với ẩm thực đặc trưng Đồng Tháp và tuyến phố đi bộ từ bến tàu du lịch đến nhà cổ Huỳnh Thuỷ Lê để kết nối với các địa điểm tham quan di tích văn hoá lịch sử, hình thành tour du lịch đặc trưng của Sa Đéc.

 Làng hoa Sa Đéc – Đầu tư và phát triển

Ngoài ra, tỉnh còn tăng cường xúc tiến thương mại, kêu gọi đầu tư, đa dạng hóa hình thức quảng bá, giới thiệu hình ảnh làng hoa Sa Đéc đến bạn bè trong và ngoài nước, thông qua các phương tiện thông tin đại chúng; tổ chức các hội thảo khoa học nâng cao giá trị sản phẩm làng nghề, ứng dụng công nghệ cao và thị trường tiêu thụ hoa kiểng, phát triển du lịch bền vững; hỗ trợ các hộ dân ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất hoa kiểng đã đạt được nhiều kết quả tích cực; hợp tác với Mỹ Lan Group và RYNAN AgriFoods để triển khai chương trình nghiên cứu nâng cao chất lượng, bao bì, bảo quản sản phẩm và cải tiến công nghệ sau thu hoạch; hướng dẫn nông dân nhân rộng mô hình sử dụng phân bón thông minh; quản lý dinh dưỡng cho cây bằng công nghệ điện toán đám mây; liên kết đào tạo đội ngũ sinh viên chất lượng cao phục vụ phát triển nông nghiệp,…

Nhờ thế nên sản xuất và kinh doanh hoa kiểng trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp ngày càng phát triển mạnh:

Trung tâm Ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao đã ứng dụng công nghệ nhân giống in-vitro, nhà màng, nhà lưới cùng với hệ thống cảm biến điều khiển tự động về ánh sáng, nhiệt độ, ẩm động, mưa, gió, tưới phun sương, phun mưa, nhỏ giọt, quạt đối lưu, lưới cắt nắng…. vào xây dựng mô hình sản xuất đã giúp cho người dân tham quan, học tập và ứng dụng vào sản xuất ngày càng nhiều, đạt hiệu quả cao. Năm 2017, Trung tâm cung ứng 400.000 – 500.000 cây giống hoa kiểng cấy mô gồm: Cúc Đồng tiền, Tiger, Đài Loan, cúc Mini, Mâm sôi, hoa chuông (tiểu la lan), dứa Diễm phúc, lan ý, Lan Dendrobium, dứa Diễm phúc, Bồ công anh, Thạch thảo, Cẩm chướng, Sống đời kép Nhật, Lưỡi phụng, Dạ yến thảo …. phục vụ nhu cầu sản xuất, kinh doanh của Nông dân làng hoa Sa Đéc và các tỉnh thành trong nước. Tổ chức nhiều diễn đàn sản xuất và tiêu thụ hoa kiểng nhằm kết nối giữa nông dân trồng hoa kiểng và doanh nghiệp tiêu thụ, tạo thị trường, định hướng cho sự phát triển hoa kiểng; tham gia các kỳ hội chợ, triển lãm nhằm giới thiệu những kết quả trong nghiên cứu và nhân giống mới, các mô hình trình diễn công nghệ cao…

Hoạt động phòng nuôi cấy mô – TT UDNNCNC ĐT

Ngoài ra, hiện có một số Doanh nghiệp tư nhân đầu tư công nghệ cao vào sản xuất với quy mô lớn như: Trung tâm Nghiên cứu ứng dụng công nghệ sinh học Lan Anh, diện tích 7 ha tại làng hoa sa Đéc đang tập trung nghiên cứu nuôi cấy mô nhân giống hoa kiểng và sản xuất phân hữu cơ sinh học; Cty TNHH Hoa lan Ngọc Tú, diện tích trên 10 ha tại TP. Cao Lãnh chuyên sản xuất Lan Mokara, Dendrobium…

Những mô hình này đã từng bước được nông dân ứng dụng hiệu quả, giúp giảm chi phí và giá thành sản xuất, nâng cao chất lượng hoa, từng bước tiếp cận thị trường hoa tại thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội và xuất khẩu ra nước ngoài tới Campuchia, Lào, Trung Quốc ….

So với thời điểm cách đây 10 năm: Hoa kiểng Đồng Tháp từ sản xuất manh múng, nhỏ lẽ đã từng bước cải thiện và mở rộng dần qui mô (bình quân diện tích sản xuất 0,1 ha/hộ năm 2008 lên 0,22 ha/hộ năm 2018); từ hình thức nhân giống thô sơ sang kỹ thuật công nghệ tiên tiến (sử dụng cây giống chiết/dâm cành sang cấy mô in-vitro); từ sản xuất ngoài trời sang nhà màng, nhà lưới nhằm chủ động ứng phó với thiên nhiên, thời tiết, xử lý ra hoa theo ý muốn; từ kỹ thuật sản xuất cổ truyền sang ứng dụng công nghệ tưới phun, tưới nhỏ giọt, sử dụng phân, thuốc có nguồn gốc hữu cơ, vi sinh, ứng dụng giá thể sạch, đất sạch vào sản xuất; đặc biệt là nông dân ngày nay biết ứng dụng internet vào giới thiệu, quảng bá sản phẩm và thương hiệu.